Voeding, wedstrijd en herstel

Pacing: je eerste kilometers bepalen je race

Bijna iedereen start te hard. De tijd die je daarmee wint is klein, de tijd die je verliest is groot.

4 min lezen Bryan van Rutten

Bryan van Rutten houdt na de finish een lint boven zijn hoofd, met publiek achter de hekken

Op de startlijn ben je uitgerust, vol adrenaline en omringd door mensen die vertrekken alsof het een sprint is. Je eerste kilometer voelt daardoor moeiteloos, ook als hij twintig seconden te snel is.

Die twintig seconden krijg je zelden terug, en meestal betaal je ze dubbel terug.

Waarom te hard starten zo duur is

Boven je drempel verbruik je een reserve die niet vanzelf aanvult tijdens de wedstrijd. Je verbrandt sneller koolhydraten, je lactaat stapelt, en je tempo zakt in het laatste derde deel harder dan wat je vooraan won.

In de praktijk kost een te snelle eerste kilometer op een 10 kilometer vaak een minuut of meer aan het einde.

Gelijkmatig of licht oplopend

De snelste races op de meeste afstanden zijn gelijkmatig gelopen, of met een tweede helft die iets sneller is dan de eerste. Dat laatste heet een negative split, en het voelt gedisciplineerd in plaats van heroïsch.

Op een heuvelachtig parcours stuur je niet op tempo maar op inspanning: vlak over de klim heen, laat het tempo in de afdaling terugkomen.

Een plan per afstand

  • 5 en 10 kilometer: eerste kilometer bewust vijf tot tien seconden boven je doeltempo, daarna erin zakken.
  • Halve marathon: de eerste drie kilometer als inloop behandelen, daarna op tempo tot kilometer zestien, dan pas kijken wat erin zit.
  • Triatlon: de fiets bepaalt je loop. Rijd de eerste twintig minuten bewust rustiger dan je kunt, want alles wat je daar te veel doet, betaal je in het hardlopen.
  • Hele afstand: pacen op vermogen of hartslag, nooit op de mensen om je heen.

Oefen het in training

Pacing is een vaardigheid, geen voornemen. Loop je tempoblokken regelmatig zonder op je horloge te kijken en schat achteraf je tempo, zodat je leert wat een tempo voelt in plaats van wat het meet.

Doe minstens een wedstrijd als generale, op je doeltempo en niet sneller. Die oefening is meer waard dan een extra harde training.

Kort samengevat

Start bewust langzamer dan je kunt, houd je tempo gelijkmatig en laat de tweede helft de snelste zijn. Wat je aan het begin inhoudt, krijg je aan het eind met rente terug.

Liever dat iemand meekijkt?

Alles hierboven kun je zelf toepassen. Coaching is hetzelfde denkwerk, maar dan op jouw week, met iemand die bijstuurt als het niet loopt.